چرا شستن روزانه پاها از مسواک زدن مهمتر است؟
ماندن پا در کفش به مدت طولانی، به دلیل تعریق و ایجاد رطوبت، میتواند شرایط مناسبی برای تحریک پوست و رشد قارچها فراهم کند. خیلی از ما بخش زیادی از روز را با کفشهای بسته و کمتهویه میگذرانیم. این موضوع به دلیل تعریق پا و ایجاد رطوبت، شرایط مناسبی برای تحریک پوست و رشد قارچها ایجاد میکند. بسیاری از افراد هنگام بازگشت از بیرون، پاهای عرقکرده و آلوده خود را نمیشویند و این کار را به زمان حمام موکول میکنند.
در حالی که شستوشوی روزانه پاها بخشی از مراقبت از پوست پا و پیشگیری از مشکلات پوستی است.
محیط گرم و مرطوب، دوست پا نیست
نرگس صادقی، متخصص پوست و مو، میگوید پاها در طول روز عرق میکنند. ماندن طولانیمدت در کفش گرم و بسته، رطوبت را روی پوست نگه میدارد و شرایط مناسبی برای رشد قارچ و ابتلا به «پای ورزشکار» ایجاد میکند. خارش، پوستهریزی، قرمزی، سوزش و ترک، بهخصوص بین انگشتها از علائم شایع آن است و گاهی ناخنها را هم درگیر میکند. البته هر پای عرقکردهای قارچ نمیگیرد و نداشتن قارچ به معنای «قویتر بودن» پوست نیست. نوع کفش و جوراب، میزان رطوبت، وضعیت پوست و تماس با سطوح آلوده هم در ابتلا نقش دارند. تعریق طولانیمدت حتی بدون قارچ هم میتواند باعث تحریک پوست، تاول، زخمهای سطحی و بوی نامطبوع شود. بوی بد پا لزوماً نشانه قارچ نیست و بیشتر به عرق و فعالیت باکتریها مرتبط است.
جوراب بپوشیم یا نپوشیم؟
گرمای تابستان باعث میشود بعضی افراد همراه کتانی یا کفش اسپرت جوراب نپوشند، اما آیا حذف جوراب به معنای سالمتر ماندن پاها است؟ صادقی پاسخ میدهد: اتفاقاً جوراب میتواند بخشی از عرق را جذب کند و تماس مستقیم پوست با داخل کفش و اصطکاک را کاهش دهد. بدون جوراب، عرق مستقیماً روی پوست و داخل کفش باقی میماند و احتمال تحریک، تاول، بوی نامطبوع و در شرایط مناسب، عفونت قارچی بیشتر میشود. بنابراین اگر قرار است ساعتهای طولانی کفش بسته بپوشیم، استفاده از جوراب مناسب و تمیز انتخاب بهتری از حذف کامل جوراب است. اما وضعیت صندل متفاوت است. صندل که امکان گردش هوا دارد، محیطی متفاوت از کتانی بسته ایجاد میکند و نیازی به جوراب ندارد. اما در عین حال باید پا را تمیز و خشک نگه داشت و مراقب اصطکاک و ایجاد زخم بود.
عرق، پاشنه پا را نرم میکند؟
یک باور رایج این است که عرق کردن داخل کفش برای پاشنه مفید است و باعث نرم شدن آن میشود. اما صادقی میگوید: عرق ممکن است برای مدت کوتاهی پوست را مرطوب و نرمتر نشان دهد، اما راه مناسبی برای درمان خشکی و ترک پاشنه نیست. رطوبت ماندگار در فضای بسته کفش اتفاقاً میتواند محیط مناسبی برای رشد میکروبها و قارچها ایجاد کند. برای پاشنه خشک و ترکخورده، شستوشوی مناسب و خشک کردن پا و استفاده از مرطوبکننده مناسب، روش منطقیتری برای مراقبت از پوست است.
مراقبت روزانه را جدی بگیریم
مراقبت از پاها در تابستان با چند عادت ساده آغاز میشود. بهتر است کفشهایی با قابلیت تهویه مناسب انتخاب کنید. پس از بازگشت به خانه، کفش و جوراب را درآورید و پاها را هر روز بشویید.
اهمیت خشک کردن بین انگشتان
بین انگشتان را کاملاً خشک کنید، زیرا باقی ماندن رطوبت در این نواحی محیط مناسبی برای رشد قارچ ایجاد میکند. برای شستن پاها نیازی به حمام رفتن نیست، اما شستشوی روزانه آنها ضروری است. این کار حتی در فصلهای سرد سال نیز باید انجام شود.
اشتباه رایج هنگام دوش گرفتن
صادقی میگوید بسیاری از افراد هنگام دوش گرفتن پاهای خود را نمیشویند و فکر میکنند آب به تنهایی آنها را تمیز میکند. در حالی که آب تنها بخشی از عرق و آلودگیهای سطحی را از بین میبرد. برای پاکسازی بهتر عرق، چربی و آلودگیها، باید پاها را با لیف و یک شوینده ملایم بشویید، بهویژه بین انگشتان و کف پا.»
مراقبت از پاها در استخر
متخصصان یک حرف دیگر هم دارند؛ نباید خطر را فقط داخل کفشهای عرقکرده جستوجو کرد. استخر، رختکن و حمامهای عمومی از جمله مکانهایی هستند که تماس پای برهنه با سطوح آلوده، احتمال انتقال قارچ را افزایش میدهد. به همین دلیل، استفاده از دمپایی شخصی در این فضاها ضروری است. متخصصان توصیه میکنند افرادی که تعریق پاهایشان زیاد است، ساعات طولانی کفش بسته میپوشند، مرتب به استخر و رختکن عمومی میروند یا سابقه عفونت قارچی دارند، بیشتر مراقب پاهای خود باشند.