قاتل خاموش موهایتان را بشناسید
آیا واقعاً شستن روزانه مو باعث ریزش مو میشود؟ یک متخصص پوست و مو درباره تفاوت میان ریزش طبیعی و غیرطبیعی مو توضیح میدهد و نکاتی را برای شستوشوی صحیح و سالم موها ارائه میکند.
ریزش مو هنگام شستوشو؛ طبیعی یا نگرانکننده؟
موهایتان را میشویید، چند تار مو در کف حمام یا داخل راه آب میبینید و فوراً نگران میشوید. اما آیا واقعاً شستن روزانه مو دلیل ریزش آن است؟ دکتر ساندیپ ماهاپاترا میگوید: «در بیشتر موارد، شستن مو بهطور مستقیم باعث ریزش مو نمیشود.» او توضیح میدهد که پیش از کاهش دفعات شستوشوی مو، باید یک نکته مهم را بدانید: «شستن روزانه مو بهخودیخود باعث ریزش تارهای موی جدید نمیشود. اما میتواند ریزش طبیعی مو را بیشتر به چشم بیاورد؛ زیرا موهایی که از قبل در مرحله طبیعی ریزش قرار دارند، هنگام شستوشو راحتتر از سر جدا میشوند.»
ضعف تارهای مو با شستوشوی مکرر و آب داغ
دکتر ماهاپاترا به نکته مهم دیگری نیز اشاره میکند. او میگوید در برخی افراد، بهویژه کسانی که پوست سر خشک یا حساسی دارند، شستوشوی مکرر با محصولات قوی یا آب داغ میتواند به مرور زمان تارهای مو را ضعیف کند و باعث شکستن موها شود.
چرا این اتفاق میافتد؟
دکتر ماهاپاترا معتقد است که چند اتفاق مختلف ممکن است همزمان رخ دهد. شستن روزانه مو با آب داغ میتواند چربیهای طبیعی پوست سر را از بین ببرد و موها را خشکتر و مستعد شکستن کند. همچنین محکم چنگ زدن و ساییدن موها یا خشک کردن شدید مو با حوله میتواند به تارهای مو آسیب فیزیکی وارد کند. شامپوهای قوی که حاوی سولفاتهای قوی هستند، بهخصوص در صورت استفاده مکرر، ممکن است پوست سر را تحریک کنند. موهایی که طبق چرخه طبیعی رشد و ریزش، آماده جدا شدن هستند، هنگام آبکشی و باز کردن گرههای موی خیس بیشتر به چشم میآیند. استفاده بیش از حد از محصولات حالتدهنده مو، همراه با شستوشوی مکرر، میتواند به مرور زمان تارهای مو را ضعیف کند.
شواهد یک مطالعه چه میگوید؟
طبق مطالعهای که مجله Skin Appendage Disorders در سال ۲۰۲۱ منتشر کرد، پژوهشگران بهطور مشخص بررسی کردند که تعداد دفعات شامپو زدن چه تأثیری بر سلامت مو و پوست سر دارد. این تحقیق بهویژه روی انواع موی آسیایی تمرکز داشت. برخلاف تصور رایج، پژوهشگران دریافتند که شستوشوی روزانه مو باعث ریزش یا آسیب مو نمیشود. در واقع، شستوشوی منظمتر در مجموع با سلامت بهتر پوست سر همراه بود. شرکتکنندگان همچنین گزارش کردند که با شستوشوی مکرر، روزهای بیشتری موهایشان ظاهر و حالت بهتری داشته است.
اگر شستن مو را متوقف کنیم، آیا موها سالمتر میشوند؟
دکتر ماهاپاترا پاسخ میدهد: «لزوماً نه.» او توضیح میدهد: «کمتر شستن مو باعث قویتر شدن آن یا کاهش ریزش نمیشود، زیرا ریزش طبیعی مو مستقل از تعداد دفعات شستوشو و بر اساس چرخه طبیعی رشد مو اتفاق میافتد.» او همچنین به یک سوءتفاهم رایج اشاره میکند: «در واقع، اگر برای مدت طولانی موها را نشویید، تجمع چربی و محصولات مختلف روی پوست سر میتواند باعث تحریک پوست سر شود و به شکل دیگری بر سلامت مو تأثیر بگذارد.» به گفته او، هدف این نیست که موها را کمتر یا بیشتر بشویید؛ بلکه باید روش شستوشو را متناسب با نوع مو و پوست سر خودتان انتخاب کنید.
آیا میتوان ریزش مو هنگام شستوشو را کاملاً متوقف کرد؟
دکتر ماهاپاترا توضیح میدهد: «ریزش مقداری مو هنگام شستوشو کاملاً طبیعی است.» بهطور طبیعی، هر فرد روزانه حدود ۵۰ تا ۱۰۰ تار مو را در چارچوب چرخه طبیعی رشد و ریزش مو از دست میدهد و بخشی از این موها هنگام شستوشو بیشتر دیده میشوند. اما چیزی که میتوان کاهش داد، شکستن اضافی موها و تحریک پوست سر است که در اثر روش نادرست شستوشو ایجاد میشود. برای این کار، بهتر است به جای تمرکز صرف بر کاهش دفعات شستوشو، روش شستوشو و نوع محصولات مصرفی را اصلاح کنید.
ایمنترین روش برای شستن مو بدون آسیب رساندن به آن چیست؟
دکتر ماهاپاترا چند توصیه کاربردی برای شستوشوی صحیح مو ارائه میکند: از آب ولرم به جای آب داغ استفاده کنید. شامپویی ملایم و بدون سولفات متناسب با نوع پوست سرتان انتخاب کنید. هنگام شامپو زدن، پوست سر را با نوک انگشتان و بهآرامی ماساژ دهید، نه با چنگ زدن یا ساییدن شدید. قبل از شستن، گرههای مو را بهآرامی باز کنید تا هنگام شانه کردن موهای خیس، فشار و کشش کمتری به آنها وارد شود. بعد از شستوشو، به جای مالش شدید، موها را با یک حوله نرم بهآرامی خشک کنید. استفاده از وسایل حرارتی و بستن سفت موها را محدود کنید.
چرا روش شستن مو مهمتر از تعداد دفعات شستوشو است؟
آسان است که تعداد دفعات شستن مو در هفته را مقصر بدانیم. اما توضیحات دکتر ماهاپاترا توجه ما را به نکته مهمتری جلب میکند: موضوع اصلی این نیست که چند بار موهایتان را میشویید؛ بلکه مهم است که چگونه آنها را میشویید. آب داغ، حوله زبر، ساییدن شدید و شامپوهای قوی میتوانند آسیب بسیار بیشتری ایجاد کنند تا صرفاً شستن روزانه مو. بنابراین اگر شستوشوی روزانه برای نوع مو و پوست سر شما مناسب است، لزوماً دلیلی برای ترس از آن وجود ندارد؛ مهم این است که این کار را با روش صحیح و محصولات مناسب انجام دهید.
نتیجهگیری
شستن روزانه مو آنطور که بسیاری از افراد تصور میکنند، دشمن مو نیست. ریزش واقعی مو معمولاً بیشتر به روش شستوشو، نوع محصولات مورد استفاده و عوامل زمینهای مرتبط با سلامت بدن مربوط میشود. نه صرفاً تعداد دفعاتی که موهایتان را میشویید. ریزش تعدادی تار مو هنگام حمام کاملاً طبیعی است و بهتنهایی به معنای ریزش غیرطبیعی مو نیست. برای داشتن موهایی سالمتر، از آب ولرم استفاده کنید، شامپوی ملایم و مناسب انتخاب کنید، پوست سر را بهآرامی ماساژ دهید، موهای خیس را با خشونت شانه نکنید، موها را با حوله نسابید و استفاده از حرارت و مدلهای موی بسیار سفت را کاهش دهید. در نهایت، تعداد دفعات شستوشو را بر اساس نیاز پوست سر و نوع موهایتان تنظیم کنید، نه صرفاً ترس از ریزش مو.
